Stambuł

Nad cieśniną Bosfor i morzem Marmara leży jedno z największych miast świata, rozciągnięte na dwóch kontynentach. Stambuł od zachodu jest położony w Europie, a swoim wschodnim krańcem sięga Azji. Stolica chrześcijańskiego cesarstwa i muzułmańskiego imperium to największe miasto Turcji (jego turecka nazwa to Istanbul). Strzeliste minarety w starożytnych uliczkach odbijają tu dźwięk kościelnych dzwonów. Są też ślady innych kultur i religii.

Romantyczny Stambuł mieści w sobie wszystko, co tylko się z Turcją kojarzy. Europę i Orient. Magiczny blask starożytnego, portowego miasta. Krzyk mew nad ciepłym morzem. Kolorowe lampy z witraży, kawę, herbatę, zioła i przyprawy, złoto, jedwabne chusty i piękne dywany.

Wielki Bazar to cała część miasta i kwintesencja tureckiego stylu bycia. To największy na świecie targ pod zadaszeniem, działający nieprzerwanie od czasów Bizancjum. Ciągle pracuje tu 4 tysiące sklepików w 61 pasażach. Najstarszą część targowiska stanowi gąszcz wąskich uliczek i kupieckich straganów, wśród których można zjeść turecki posiłek, napić się tradycyjnej herbatki lub kawy. Na Bazarze wśród sklepików są i meczety. Obok jednego z nich swoje miejsce ma Targ Korzenny. Działa w pobliżu Nowego Meczetu od XVI wieku. To tu można dostać zioła, słodycze, akcesoria do zaparzania kawy i herbaty. Zapach jest tu wprost niesamowity, a ilość barw oszałamia. Niezwykłym doznaniem są też i tureccy kupcy, głośno chwalący towar i targujący się wśród rzesz turystów na bazarach.

Koniecznie trzeba tu zobaczyć Kościół Mądrości Bożej - Hagia Sofia, ufundowany przez cesarza Justyniana I Wielkiego w VI w. n.e. Katedra patriarchy kościoła wschodniego i miejsce koronacji cesarzy Konstantynopola uznawane jest za wyjątkowe dzieło architektoniczne, nie pozwalające się sklasyfikować i nie dające się wpisać w żadne znane schematy typów budowli. 

Koniecznie trzeba tu zobaczyć Kościół Mądrości Bożej - Hagia Sofia, ufundowany przez cesarza Justyniana I Wielkiego w VI w. n.e. Katedra patriarchy kościoła wschodniego i miejsce koronacji cesarzy Konstantynopola uznawane jest za wyjątkowe dzieło architektoniczne, nie pozwalające się sklasyfikować i nie dające się wpisać w żadne znane schematy typów budowli.

Wnętrze tej świątyni także jest wyjątkowe. Znajduje się tu jedno z najbardziej znanych i rozpoznawanych ikonicznych przedstawień Chrystusa. Mozaika Chrystusa Pantokratora widnieje nad wejściem głównym - Cesarskimi Wrotami. Przedstawia postać siedzącą na bogato zdobionym tronie, z księgą oznaczającą sprawiedliwość w jednej ręce, z drugą udzielającą błogosławieństwa. Wspaniałe są także mozaiki przedstawiające anioły - Serafiny, istoty beznogie, lecz o sześciu skrzydłach. Wszystko w Hagia Sofia jest niezwykłe i tajemnicze. Wrażenie to spotęgowane jest przez wielkość kopuły i światło, wpadające tu przez 170 okien, nieznacznie tylko rozpraszając ciemności, większość świątyni pozostawiając w mistycznym półmroku.

Błękitny Meczet, czyli Sultan Ahmet Camii, nazwę bierze od koloru mozaiki z płytek, która zdobi wnętrze monstrualnej świątyni. Meczet zaprojektował sławny architekt Mehmed Aga, a dziełem swym chciał przewyższyć wielkość i świetność Hagii Sophii. Błękitny Meczet ma zatem wielką kopułę, której średnica wynosi 23,5 metra, a wysokość to 43 m. od poziomu posadzki i sześć strzelistych minaretów. Światło  wpada tu przez 260 okien, w których pierwotnie były umieszczone kolorowe, weneckie witraże. Na posadzce leży dywan, na który można wchodzić bez butów. Wielkie wrażenie robią zawieszone tuż nad ziemią, okrągłe żyrandole. 

Wart wizyty jest także XVI-wieczny meczet Sulejmana Wspaniałego. Widoczny z azjatyckiego brzegu miasta jest niemal tak wspaniały jak sam Błękitny Meczet, lecz znacznie mniej oblegany. Warto zobaczyć również meczet Sehzade Mehmet i pobliski Akwedukt.

Każdy, kto był tu choć raz, ten bardzo chętnie wraca. Miło wpaść znowu do ulubionej kawiarenki, najchętniej w Parku Gulhane, patrzeć na Bosfor i płynące cieśniną statki. Wspaniale jest podziwiać przepych Pałacu Topkapi, a wieczorem krążyć po Starym Mieście.

Są też amatorzy Złotego Rogu. Ta wąska, głęboko wcięta zatoka oddziela starożytny Konstantynopol od leżącej na północnym brzegu Galaty. Tu przy moście można podziwiać imponującą obfitość targu rybnego na Emimonu Balik Pazari. Jak w każdym nadmorskim mieście, tak i w Stambule handluje się rybami, a bazarowi sprzedawcy co rano umieszczają świeży towar w oknach swoich sklepików.

Meczety – Suleymaniye Camii, Yeni Camii, Beyazıt Camii, Valide Sultan Camii, Eyüp Sultan Camii

• Plac Taksim – serce nowoczesnego Istambułu

• Ulica Istitklal i historyczny tramwaj

• Wieża Galata  – zbudowana przez genueńczyków w 1384 roku i ma 63 metry wysokości (67 metrów z kopułą). Wg. legendy Hezarfen Ahmet Çelebi, zwany tureckim Dedalem, zbudował skrzydła by przelecieć nad cieśniną Bosfor i wylądował po azjatyckiej stronie miasta. 

• Wielki Bazar – targowisko o powierzchni 30 ha., zajmujący 61 ulic, 3500 sklepów, 22 bramy. Są tu restauracje, kawiarnie, dwa meczety, cztery fontanny.

• Hagia Sophia – monumentalna Świątynia Mądrości Bożej, wzniesiona za czasów cesarza Justyniana, po zdobyciu Konstantynopola przez Turków zamieniona w meczet, a w XX wieku w muzeum

• Błękitny Meczet – muzułmańska odpowiedź na Hagia Sophia

• Kościół Św. Zbawiciela na Chorze

• Stare Mury miasta
• Dzielnice: Beyoglu, Taksim, Istiklal Caddesi, Eminönü, Beyazit Laleli Aksaray, Besiktas Macka Sariyer, Uskudar i Kadikoy
• Pałac Topkapi – siedziba sułtańskiego dworu. Pałac zbudowany został według wschodnich reguł i kryteriów piękna i ma aż trzy dziedzińce.

1. Zabytki. Wspomniane Hagia Sophia, Błękitny Meczet czy Pałac Topkapi to tylko niektóre z zabytków wartych uwagi.
2. Kuchnia. Warto spróbować popularnych potraw, jak kebab, baklava czy simit, a także sprawdzić, co serwują stambulskie restauracje.
3. Rozrywka. Dzielnice Beyoğlu i Kadıköy są znane z bogatego życia nocnego i muzyki na żywo.
4. Miejsca na zakupy. Wielki Bazar i Bazar Egipski warto odwiedzić, by zobaczyć, jak wygląda lokalny handel.
5. Piękne krajobrazy. Cieśnina Bosfor, a także Park Gülhane czy Yıldız Park to miejsca, gdzie można odpocząć od zgiełku miasta.